- Tháng 1/2001, vài tháng sau Thế vận hội, khu Olympic Sydney gần như vắng; chưa có kế hoạch dùng sau giải
- Điều tra dân số: 65 người (2011), 1.736 (2016), 4.848 (2021)
- Kế hoạch 2050 chốt ngày 1/4/2025: tới 15.000 nhà, gần 33.000 dân, 26.000 việc làm
- Bài học chính: có sân, có công viên chưa đủ; người tới ở khi có tàu, việc làm và kế hoạch sau giải
Sydney Olympic Park là ví dụ rõ nhất về chuyện một khu Olympic thành nơi ở chậm thế nào. Thế vận hội diễn ra năm 2000. Mười một năm sau, cả khu chỉ có 65 người đăng ký sống ở đó. Bài này đi theo từng mốc: khu đất trước Thế vận hội, những năm vắng, rồi lúc người dân bắt đầu tới.
Khu đất trước Thế vận hội: lò mổ, lò gạch, kho vũ khí
Khu Olympic nằm ở Homebush Bay, phía Tây trung tâm Sydney. Trước đó, nơi này là đất công nghiệp. Ở đây từng có lò gạch của bang, hoạt động từ năm 1910. Có lò mổ của bang, đóng cửa năm 1988. Có cả kho đạn dược của hải quân.
Một phần đất còn là bãi đổ rác. Muốn làm khu Olympic, bang phải xử lý đất trước. Ngày nay, khu có khoảng 425 ha công viên, đất ngập nước và rừng ngập mặn.
Mốc thời gian: 25 năm vẫn đang lớn
| Mốc | Việc gì xảy ra |
|---|---|
| 9–10/2000 | Thế vận hội Sydney. Sân chính chứa 110.000 người |
| 1/2001 | Khu gần như vắng. Chỉ trung tâm bơi lội có khách thường xuyên |
| 2001 | Bang lập cơ quan quản lý khu Olympic Sydney |
| 2002 | Kế hoạch tổng thể đầu tiên sau Thế vận hội |
| 2011 | Điều tra dân số: 65 người sống trong khu |
| 2016 | 1.736 người |
| 2021 | 4.848 người |
| 1/4/2025 | Chốt kế hoạch 2050: tới 15.000 nhà, gần 33.000 dân |
Những năm vắng: vì sao?
Tháng 1/2001, báo chí ghi nhận khu Olympic vắng tới mức bị ví như một thị trấn ma. Bộ trưởng phụ trách Olympic khi đó nói khu này chưa đủ khách để nuôi nổi một hiệu thuốc hay một sạp báo.
Các chuyên gia lúc đó tính khu cần khoảng 30.000 khách mỗi ngày mới sống được. Con số thực tế thấp hơn nhiều.
Lý do chính khá đơn giản: chưa có kế hoạch dùng sau giải trước khi Thế vận hội kết thúc. Mọi sức lực dồn vào việc tổ chức cho kịp. Phần "sau đó" bị để lại.
Năm 2001, bang New South Wales lập một cơ quan riêng để quản lý khu. Cơ quan này lần lượt ra các kế hoạch tổng thể năm 2002, rồi kế hoạch tầm nhìn 2030, rồi 2050. Mỗi lần đều thêm văn phòng, nhà ở, trường học.
Người dân tới từ khi nào?
Con số dân rất nói lên vấn đề. Năm 2011, 11 năm sau Thế vận hội, chỉ có 65 người sống trong khu. Năm năm sau là 1.736. Năm 2021 là 4.848.
Tức là gần như toàn bộ người dân tới trong khoảng 2011–2021, khi các toà chung cư đầu tiên xong. Khu sân bãi có sẵn từ năm 2000. Nhưng nhà ở và cửa hàng phải mất thêm hơn một thập kỷ.
Cần phân biệt với Newington, khu ngay bên cạnh. Newington là làng vận động viên cũ, đã thành khu dân cư ngay sau Thế vận hội. Phần đó tôi viết ở bài làng vận động viên thành khu nhà ở.

Sân vận động: thu nhỏ để dùng hằng ngày
Sân chính của Thế vận hội 2000 chứa 110.000 người. Sau đó, sân được cải tạo, giảm còn khoảng 83.500 chỗ. Lý do: sân quá lớn cho các trận bóng thường ngày ở Úc.
Đây là chuyện nhiều thành phố Olympic gặp. Sân xây cho ngày hội lớn nhất. Còn những ngày còn lại cần một sân nhỏ hơn, dễ lấp đầy hơn.
Kế hoạch 2050: dựa vào tàu
Ngày 1/4/2025, cơ quan quản lý khu và cơ quan quy hoạch bang chốt kế hoạch 2050. Những điểm chính:
- Khu kế hoạch rộng 640 ha.
- Cho phép tới 15.000 nhà, trong đó tối thiểu 5% là nhà giá phải chăng.
- Sức chứa gần 33.000 dân vào năm 2050.
- Tới 26.000 việc làm ở y tế, giáo dục, bán lẻ, khách sạn, du lịch.
Kế hoạch dựa vào một ga của tuyến metro phía Tây Sydney đặt ngay trong khu. Tuyến tàu điện nhẹ Parramatta cũng được thiết kế để dừng ở đây. Nói cách khác, khu Olympic lớn tiếp khi tàu tới.
Nếu đạt kế hoạch, khu sẽ đủ người vào năm 2050. Đó là 50 năm sau Thế vận hội.
Điều Hà Nội có thể soi vào
Sydney và Hà Nội khác nhau về luật đất, cách bán nhà, thu nhập. Tôi chỉ rút ra bài học quy hoạch, không đoán giá hay tiến độ.
- Kế hoạch sau sự kiện cần có trước sự kiện. Sydney mất nhiều năm vì để phần này lại sau. Ở Vinhomes Olympic, sân VinFast – Trống Đồng đã có đơn vị vận hành Legends Global, công bố 28/10/2026. Ngày khai trương dự kiến là 31/7/2027. Xem bài Legends Global vận hành sân VinFast.
- Sân bãi không tự kéo người tới ở. Người tới khi có nhà, có trường, có việc làm. Xem bài Vinhomes Olympic bao giờ có cư dân.
- Tàu quyết định nhịp lớn của khu. Sydney chờ metro để bước tiếp. Metro tuyến 1 và tuyến 2 qua khu Olympic khởi công 22/6/2026, mốc chạy tàu chưa công bố.
Bài này nói thẳng mặt chậm của Sydney để anh chị hình dung thời gian thật. Đây không phải dự báo cho Vinhomes Olympic. Mỗi dự án có chủ đầu tư, luật và thị trường khác nhau.
So sánh nhanh nhiều thành phố Olympic, xem bài bài học từ các thành phố Olympic.
Video liên quan

Video từ kênh YouTube Kỹ Sư Bán Nhà. Xem tất cả video Vinhomes Olympic →
Hỏi đáp
Sydney Olympic Park sau năm 2000 có bị bỏ hoang không?
Không bỏ hoang hẳn, nhưng những năm đầu rất vắng. Tháng 1/2001, chỉ trung tâm bơi lội có khách thường xuyên. Năm 2001 bang lập một cơ quan riêng để quản lý và tìm cách lấp đầy khu này.
Bao nhiêu người đang sống ở Sydney Olympic Park?
Điều tra dân số năm 2021 ghi 4.848 người. Cơ quan quản lý khu nói hiện có khoảng 5.250 người (kế hoạch 2050).
Kế hoạch 2050 của Sydney Olympic Park là gì?
Chốt ngày 1/4/2025: khu 640 ha có thể có tới 15.000 nhà, gần 33.000 dân và 26.000 việc làm, tối thiểu 5% nhà giá phải chăng, dựa vào ga metro mới.
Sydney có bài học gì cho Vinhomes Olympic?
Ở mức quy hoạch: cần tính trước cách dùng sau sự kiện, và khu ở lớn theo tàu điện, việc làm. Bài này không so giá và không đoán tiến độ ở Hà Nội.



